E-nummers

EAdditieven die aan voeding kunnen worden toegevoegd en door de Europese Unie zijn goedgekeurd krijgen een E-nummer. Dat nummer staat altijd vermeld op de ingrediënten-declaratie. Het zijn stoffen die o.a. de houdbaarheid van een product verbeteren, die de smaak wat extra’s geven of een kleurtje geven. Over E-nummers kun je nogal wat tegenstrijdige informatie lezen.

Veilig

Enerzijds zijn er de berichten die ons vertellen dat deze stoffen uitgebreid getest zijn en veilig zijn bevonden voor de gezondheid. Veilig? Dat roept bij mij meteen vragen op. Wat betekent dit? Dat we er niet acuut aan zullen sterven als we iets eten met een E-nummer erin, of dat we op de lange termijn zonder schade overvloedig producten met additieven kunnen gebruiken?

Levensgevaarlijk

Tegelijkertijd zijn er genoeg berichten te lezen die ons waarschuwen voor die chemische stoffen die onze gezondheid alleen maar zullen schaden en dat we alle producten waar ook maar 1 toevoeging in zit moeten vermijden. Er circuleren lijsten waarop staat hoe gevaarlijk de verschillende stoffen zijn en waarom ze gevaarlijk zijn.

De waarheid

Die ligt in het midden, voeding waar additieven aan toegevoegd zijn hoeven niet allemaal koste wat het kost vermeden te worden. Maar het is wel slim om kritisch te blijven kijken en je altijd af te blijven vragen wat er in de voeding zit die je gebruikt. Als je veel voeding gebruikt die veel bewerkingen heeft ondergaan, en dus ook veel toevoegingen bevat, krijg je veel stoffen binnen die in laboratoria veilig zijn bevonden, maar tegelijkertijd ook niets toevoegen aan je gezondheid.

Good Food

Een gezonde voeding, die bestaat uit producten die matig bewerkt of onbewerkt zijn, levert vanzelf al wat minder additieven. Hoe meer je zelf je voeding bereidt in plaats van kant- en klare producten, of pakjes of zakjes, hoe minder additieven je binnenkrijgt en hoe voedzamer je voeding is. Leuke bijkomstigheid en misschien nog wel het allerbelangrijkst, die zelfgemaakte producten zijn vaak veel smaakvoller dan prefab.

En daarom hier een leuk recept voor kipkerrie-salade.

Posted in Bewust eten | Comments Off on E-nummers

Jodium

Jodium is een belangrijke voedingsstof voor het menselijk lichaam, onder andere voor de schildklier, het zenuwstelsel, de groei, de stofwisseling en de energievoorziening. De adh van jodium is 150 mcg, voor zwangeren 175 mcg en voor lacterenden 200 mcg per dag. Vorige week waren er veel nieuwsberichten die opriepen om vooral brood te blijven eten als belangrijke jodiumleverancier omdat er jodium aan het bakkerszout is toegevoegd.

Brood als jodiumbron

Eerst een kort stukje geschiedenis. Toen in Nederland de schildklierziekte struma steeds vaker voorkwam werd besloten dat er jodium in de Nederlandse voeding moest worden toegevoegd. Jodium werd toegevoegd aan het bakkerszout en zo werd deze schildklierziekte een ziekte die veel minder vaak voorkwam. Een mooi resultaat. In 2016 zijn er echter 2 zaken veranderd. Ten eerste wordt er vanuit fabrikanten van voedingsmiddelen gezocht naar manieren om minder zout aan producten toe te voegen, om zo de gemiddelde zoutinname in Nederland terug te dringen. In de laatste peiling van het RIVM zie je dan ook dat de gemiddelde Nederlander minder jodium binnenkrijgt omdat er minder zout gegeten wordt. De tweede verandering heeft te maken met het feit dat er steeds meer mensen zijn die geen of minder brood eten. Brood wordt een minder belangrijk onderdeel van het voedingspatroon voor veel mensen. Op zich niets mis mee, want om aan de 6 sneetjes brood van het Voedingscentrum te komen eet je elke dag 2 broodmaaltijden, best eenzijdig.

Hoe dan wel?

De vraag die dan opkomt is hoe je dan wél voldoende jodium binnenkrijgt. En, ook belangrijk, hoe je dit in een goede balans doet. Te weinig jodium in de voeding is niet wenselijk, maar een te veel ook niet. Dit laatste is met name van belang voor mensen bij wie de schildklier al wat vertraagd is, als je dan te veel jodium binnenkrijgt kun je alleen maar meer schade aanrichten. Het slimst is natuurlijk om jodium zo veel mogelijk binnen te krijgen via voeding. Voeding uit de zee is rijk aan jodium, zeewier en zeevis leveren dan ook veel jodium. Zuivel en ei staan op de tweede plaats als leveranciers van jodium. Een ei hoort er bij, letterlijk dus! Zout met toegevoegd jodium is ook een jodiumbron, Jozo, of als je minder natrium wil binnenkrijgen Nezo. Als je bovenstaande voedingsmiddelen niet regelmatig op het menu hebt staan kun je ook aan een supplement denken. In multivitamines zit vaak jodium, check of jouw multivitamine 150 mcg levert, en anders een kelp-supplement.

 

Posted in Bewust eten, Gezond eten | Comments Off on Jodium

Grip op koolhydraten

GripOpKoolhydraten_logoGrip op koolhydraten is een koolhydraatbeperkt voedingsprogramma ontwikkeld door diëtist Yvonne Lemmers. Een programma waarbij afvallen makkelijk, leuk, gezond en lekker is.

Op dieet

Yvonne, afgestudeerd diëtist, ging na haar opleiding Voeding en diëtetiek in een ander vakgebied werken. Toen zij op enig moment wat was aangekomen en wilde afvallen ging zij op dieet, op de manier zoals ze had geleerd op de opleiding. Tot haar frustratie had ze de hele dag honger én viel ze niet af. Ze besloot uit te zoeken wat er dan wel werkte voor haar. Dat bleek een koolhydratenbeperking te zijn, maar de traditionele koolhydraatbeperkte diëten (Atkins, South Beach) vond zij te beperkt en eenzijdig. Geen fruit, bijvoorbeeld. En altijd wat anders moeten koken voor jezelf dan voor je gezin. Yvonne dacht: kan dit niet beter? Zij ging lezen en experimenteren en ontdekte dat het heel goed mogelijk is om koolhydraatbeperkt te leven met behoud van fruit, variatie en gewoon met het gezin mee te eten. En zo werd het programma Grip op koolhydraten geboren.

Wat houdt het precies in?

Bij GOK beperk je de koolhydraten, behalve 1 eetmoment per dag, dan eet je wat meer koolhydraten. Door het grootste deel van de dag je bloedsuikerspiegel stabiel te houden heb je geen honger. Honger is een van de grootste bedreigingen als je wilt afvallen, want honger is een zeer sterk signaal van het lichaam om wat te gaan eten. Dat kun je best even negeren, maar als het signaal te sterk wordt dan wil je gewoon iets eten. Nú! En wat het is maakt dan eigenlijk ook niet zo veel uit. Zonder honger ben je sterker tegen alle verleidingen die  de hele dag op je pad komen, van reclames tot etensgeuren tot dingen die je aangeboden worden. Dus door je koolhydraten te beperken ben je weerbaarder. Tegelijkertijd kun je bij dit programma nog wel gewoon lasagne eten, of een club sandwich als je eens buiten de deur luncht.

Voordelen

Een koolhydraatbeperkte levensstijl heeft veel voordelen naast het gewichtsverlies. Een van de grote voordelen is dat deze levensstijl je veel energieker maakt. Geen suikerpieken en -dippen meer, maar een stabiel bloedsuiker, dat maakt je stukken fitter. Het positieve effect voelen mensen met diabetes nog wat sterker. De bloedsuikers verbeteren, net als het HbA1c. Bij veel diabeten kan de medicatie verminderd worden en soms zelfs gestopt. Mensen in het voorstadium van diabetes kunnen dit proces omdraaien door koolhydraten te beperken. Mensen voelen zich daarnaast beter omdat hun darmfunctie verandert, minder gasvorming bijvoorbeeld. Ook voor de huid doet het veel, je krijgt er een mooie glanzende huid van. Er is  wetenschappelijk onderzoek waaruit blijkt dat longpatiënten baat hebben bij een koolhydraatbeperking, omdat ze door minder koolhydraten te hoeven afbreken ook minder gassen produceren die hen kortademig maken. Veel positieve effecten dus.

Nadelen

Ja, er zijn ook wat nadelen. Elluk voordeel hep ze nadeel. Het is anders dan hoe de gemiddelde Nederlander eet, dus in sociale situaties zul je soms vooraf moeten overleggen over wat er voor jou mogelijk is, of je zult zelf iets mee moeten nemen. Het vraagt in het begin wat uitzoekerij en wat extra organisatie, dus dat kost je wat meer tijd en energie. Het is een vrijwel volledig voedingspatroon, maar het woord vrijwel zegt genoeg, het is niet 100% volledig, dus je hebt wat aanvulling via voedingssupplementen nodig. Tegelijkertijd krijgt vrijwel niemand voldoende van alle voedingsstoffen binnen en is suppletie voor heel veel mensen aan de orde.

Good Food

Het GOK-programma past uitstekend binnen mijn visie op voeding, pure en zo min mogelijk bewerkte voedingsmiddelen. Sinds deze week ben ik dan ook officieel aangesloten bij het diëtisten-netwerk en ben je van harte welkom om je bij Good Food Advice in Amsterdam of online te laten begeleiding bij het GOK-en.

Posted in Amsterdam, Behandeling, Dieet, GOK, Grip op koolhydraten, koolhydraatbeperking, koolhydraten | Comments Off on Grip op koolhydraten

Goede voornemens

Wie heeft ze niet in deze tijd van het jaar? Afvallen en stoppen met roken zijn nog altijd de meest populaire voornemens, zo in deze maand van het jaar. En zo raar is het niet, het is een heel mooi symbolisch moment, het eind van het oude jaar en de start van het nieuwe jaar. Een mooi moment om, tegelijk met het oude jaar, ook je oude gewoontes achter je te laten en nieuwe gewoontes te creëren.
Helaas is het waarmaken van je voornemen niet altijd even makkelijk. Met een glas champagne in de hand is het heel makkelijk om te denken: ok, volgend jaar veel minder alcohol voor mij! Maar als het dan 4 januari is en je komt na je eerste werkdag in het nieuwe jaar thuis, lonkt dat glaasje wijn misschien wel heel hard. Voor wijn kun je alles invullen, een bakje chips, een stukje chocola of die bank in plaats van de sportschool. Moet je een voornemen dan altijd maar waarmaken? Nee, dat moet niet. Maar het is wel slim om bij jezelf te rade te gaan waarom je je iets voorneemt en hoe je kunt zorgen dat je het ook waar kunt maken.

Waarom en hoe dus…

Waarom wil je precies minder drinken, stoppen met roken, afvallen, minder geld uitgeven, noem ze maar op… Als je goed in kaart hebt wat jouw reden is om iets te veranderen wordt de kans op succes al groter. Want als je precies weet waarom je iets wil, dan heb je een duidelijk doel. En dan komt het hoe. Maak een plan. Een plan waaraan je je kunt houden, vooral. Dus als je voornemen is om meer te gaan bewegen en je beweegt nu nog geen half uur per dag, neem jezelf dan niet voor om vanaf nu dagelijks 1,5 uur te gaan sporten. Dat schiet er op dag 1 bij in en dan is je voornemen al gestrand. Neem jezelf voor om 3 x per week een half uur stevig te gaan wandelen, bijvoorbeeld. Dat is haalbaar en passend bij wat je huidige gewoonte is. En als je dan op dag 1 niet gaat is er geen man overboord, je week is nog lang niet om. En als je in de eerste week twee keer een half uur hebt gewandeld is er nog steeds geen man overboord, want je hebt wel twee keer een half uur meer bewogen dan je vorig jaar deed!
Positieve insteek
En zo’n positieve insteek, vooral zien wat er goed gaat in plaats van focussen op wat er mis gaat, kan ook weer helpen om je voornemens te laten slagen. Had je nog geen voornemens voor dit jaar? Of had je nog wat liggen van vorig jaar, of het jaar ervoor, ga er gewoon lekker voor! Maak je plan, leg je lat niet te hoog en wees lief voor jezelf.

Posted in januari | Comments Off on Goede voornemens

Fijne feestdagen!

vrolijk kerstfeest vuurwerk

Posted in Uncategorized | Comments Off on Fijne feestdagen!

Herfstige pompoenhavermout

pomphavEen tijd geleden las ik ergens in een blog dat iemand pompoenhavermout had gegeten voor het ontbijt. Dat leek me nou werkelijk heerlijk, maar hoe maak je zoiets nou? Ik vond niet direct een recept waar ik heel blij van werd, maar wel wat ideeën en zo improviseerde ik op een herfstige ochtend mijn eigen pompoenhavermout. Het was goed gelukt vandaar dat ik het graag met jullie deel.

Pompoenpuree

Het “geheim” is dat je een deel van het vocht (water, melk, sojamelk, havermelk) vervangt door pompoenpuree. Dit maak je door pompoen te koken of roosteren en dan te pureren. Een paar eetlepels puree is genoeg.

Hoe ik de havermout maak

Ik schep 4 eetlepels havermout in mijn kommetje. Hier gaat wat melk en pompoenpuree bij en wat rozijntjes. Dit verhit ik tot het gaar / warm is en dan strooi ik er nog wat pecannoten overheen.

Simpel toch!? En heerlijk, eet smakelijk!

 

 

Posted in Gezond eten, Groente, Herfst, Recept | Comments Off on Herfstige pompoenhavermout

Leesvoer – Ontspannen Eten

9200000045806546Enkele jaren geleden volgde ik een workshop Mindful Eten voor professionals van Rita Zeelenberg. Een superboeiende middag waar ik dingen heb geleerd die ik nog steeds dagelijks gebruik in mijn behandeling. En nu heeft Rita een boek uitgebracht met de titel Ontspannen eten, met aandacht naar een evenwichtig eetpatroon.

Relax!

Ontspannen eten, wie wil dat nou niet? Zonder schuldgevoel, zonder stress, zonder druk, maar gewoon lekker eten omdat je er blij van wordt en omdat het goed voor je is. Ik zie vaak genoeg mensen voor wie dit een onmogelijk doel is. Die leven in periodes van streng diëten en periodes van alles loslaten en helemaal niks ertussen in. Dit boek gaat nou precies over dat stuk ertussen in.

Waar gaat het over?

Bewust is wel het basiswoord van dit boek. Bewust eten, bewust proeven, bewust kiezen, bewust zijn van honger en verzadiging, bewust zijn van smaken, sensaties en emoties. Door jezelf bewust te zijn van al deze zaken komt er ruimte om ontspannen om te gaan met je eetpatroon. Een gezonde houding als basis van een gezond eetpatroon. Hoe je dit kunt wordt duidelijk uitgelegd en ondersteund door aansprekende voorbeelden en oefeningen.

Oefeningen

In het boek staan diverse oefeningen. Leuke oefeningen om te doen, die je bewuster maken van wat er nou in jouw specifieke situatie gebeurt. Bijvoorbeeld over de nasmaak. In de oefening ga je ervaren wat er in je mond gebeurt na het eten van een rozijn of een snoepje. Ook een leuke vond ik het geniet-dagboekje. Een hele leuke manier om je bewust te worden van wat je precies doet en hoe veel of weinig je van je eten geniet.

Aanrader!

Ja, ik vind dit boek echt een aanrader voor iedereen die op zoek is naar een meer ontspannen houding ten opzichte van zijn eigen eetpatroon. Dit boek kan daarin een stevige ondersteuning zijn. Ik heb het boek in een vrij korte tijd gelezen, en op het eind werd het voor mijn gevoel wel wat veel. Ik denk dat het dan ook slim is om het in alle rust te lezen, op een ontspannen manier.

Quote

Het boek staat vol met mooie zinnen die zo op een tegeltje zouden kunnen. Een sprong er voor mij ontzettend uit:

“Een narcis vraagt zich niet af of ze het wel goed doet als ze gele blaadjes heeft, ze probeert geen tulp te worden. De natuur is altijd ontspannen in het nu.”

 

Je bestelt het boek hier.

Posted in Bewust eten, Boek | Comments Off on Leesvoer – Ontspannen Eten

Doe toch eens gewoon!

lezenIn de krant stond pas een ingezonden brief van een vrouw met ondergewicht. Zij wist niet meer wat ze nou wel en niet moest eten om gezond te blijven. Ze was compleet in verwarring geraakt van alle artikelen die ze overal tegenkomt, in tijdschriften, kranten en op internet. Haar vraag: stop toch met het schrijven van al die tegenstrijdige artikelen!

Tegenstrijdig

Er is inderdaad ontzettend veel tegenstrijdige informatie. Gluten zijn levensgevaarlijk en je wordt er dik van versus met gluten is niks mis behalve als je coeliakie hebt. Melk is ook vreselijk schadelijk voor je gezondheid versus melk is gezond en levert veel voedingsstoffen. Koolhydraten zijn ontzettende dikmakers versus van vet word je dik. Superfoods zijn ontzettend belangrijk versus superfoods voegen niks toe. En laten we het maar niet over E-nummers hebben… En vervolgens publiceert een grote zorgverzekeraar een artikel: te gezond eten is ook niet gezond. Help! Wat moet je nou toch?

Orthorexia nervosa

Met gezond willen eten en leven is natuurlijk helemaal niets mis. Sterker nog, het is belangrijk om goed voor jezelf te zorgen. Maar wat als het steeds een stapje verder gaat, tot het te ver is gegaan. Het begint misschien met het vermijden van suiker, dat is nog relatief onschuldig. Suiker voegt niks toe aan je gezondheid, levert alleen maar lege energie. Je voelt je fitter en dat is fijn. Vervolgens ga je ook wit meel vermijden. Nog steeds niks mis mee, want ook wit meel voegt niks toe. De volgende stap is het vermijden van brood en pasta, want je leest toch steeds vaker dat graan ongezond is. Na graan volgt zuivel, want ook zuivel krijgt steeds negatieve publiciteit. Na zuivel volgen sommige fruitsoorten, want al dat fruitsuiker is immers ook suiker… Vervolgens ga je bepaalde groentes vermijden, de nachtschades, want die hebben te veel anti-nutriënten. Vlees eet je ook steeds minder, want die beesten krijgen vreselijk ongezond te eten en daardoor krijg jij het ook binnen. Soja staat op de verboden lijst, want dat is allemaal genetisch gemodificeerd. En ineens blijft er vreselijk weinig over en levert je voeding je veel te weinig voedingsstoffen en raak je ondervoed. Dit is een erkende ziekte en die heet orthorexia nervosa. Een ziekte die steeds vaker voorkomt de afgelopen jaren, en ontstaat vanuit een behoefte om gezond te leven.

Te gezond?

Er wordt dan gezegd, je eet te gezond. Maar dat klopt natuurlijk niet, want inmiddels is het al lang niet meer gezond. Maar het algemene beeld van een ongezond voedingspatroon is een voeding met veel suiker en vet, junkfood. Als iemand dan doorslaat in het vermijden van gezonde voeding noemen we het te gezond.

Doe maar gewoon

De vraag in de krant was: stop met die artikelen en doe toch eens gewoon! En daar ben ik het ontzettend mee eens. Ik las op internet recent de vraag van een moeder of een ontbijt van kwark met havervlokken en banaan een geschikt ontbijt was voor haar tweejarige dochter. Een aantal antwoorden: geef liever geen melk, dat is ongezond, banaan levert te veel suiker, rode bessen is een beter alternatief, granen zijn ongezond voor kinderen. Wat moet je ermee als moeder? Ongezoete havervlokken, fruit en ongezoete kwark, dit lijkt met toch een razend gezond ontbijt als je het vergelijkt met wit brood met chocopasta, of choco pops met melk, cornflakes met een schep suiker en melk en een glas chocomel ernaast enz. Tuurlijk moet melk vermeden worden als er een allergie is, of een intolerantie. Maar zo lang het geen klachten oplevert past zuivel prima in een gebalanceerd voedingspatroon.

Balans

En balans is precies waar het om gaat. Zuivel, brood, vlees, vis, fruit, groente, noten, superfoods, het past allemaal in een gezond patroon. Maar, in balans dus. Of, met mate, hoe je het maar noemen wil. Drie liter zuivel per dag is niet gezond (en ja, er zijn echt mensen die rustig drie liter binnenkrijgen). Vijftien sneetjes brood is ook niet gezond. Want met drie liter zuivel of vijftien snee brood blijft er wat weinig ruimte over voor de rest van de dingen die je nodig hebt. En ja, zelfs groente kun je te veel eten, maar daar moet je wel heel erg je best voor doen. Dan praten we over meerdere kilo’s groente per dag.

 

Posted in Gezond eten, tegenstrijdige informatie | Comments Off on Doe toch eens gewoon!

Hoera!

MINOLTA DIGITAL CAMERAOp zaterdag 19 september a.s. is het zo ver, de dag van de diëtist!!! Ja, dat is even leuk! We vieren dan hoe geweldig mijn beroep is. En stiekem is het een dag ter promotie van mijn beroep, want met het imago van de diëtist is het nog behoorlijk droevig gesteld. Steeds onterechter, eigenlijk. Dat beeld van een witte jas, zuur samengeknepen mondje, opgeheven vingertje, dat beeld kleeft nog steeds aan mijn prachtige beroep. Een strenge mevrouw van wie je niks lekkers meer mag eten en/of drinken. Die mevrouw ken ik niet en ben ik al helemaal niet!

Over mogen en moeten

Mogen is een woord wat voor mij niet in de context van mijn beroep hoort. In een gezonde voeding “mag” namelijk elk voedingsmiddel. De crux zit hem natuurlijk in hoeveelheden en variatie. Een stukje chocola past prima in je gezonde voedingspatroon. Al je calorieën uit chocola halen is natuurlijk niet meer gezond. Een stuk komkommer past prima in dat gezonde voedingspatroon, maar elke dag alleen komkommer… you get the picture.

Jouw situatie

Mijn advies aan jou gaat altijd over jou, en niet over de gemiddelde persoon. Misschien is zuivel voor jou niet zo’n gezond voedingsmiddel, omdat je er buikpijn van krijgt, of bulten. Of misschien gedij jij op zuivelproducten maar krijg je van brood een opgeblazen gevoel, of geeft brood je continu honger. Noten zijn voor de meeste mensen gezond, maar als jij er een anafylactische shock van krijgt moet je ze beslist vermijden. Dus wat voor jou gezond is en wat ongezond is kan ik je nooit zo maar uit het niks vertellen, daarvoor moet ik eerst van alles over je weten.

Good Food

Natuurlijk heb ik een visie op voeding. Ik heb mijn bedrijf alweer tien jaar geleden Good Food Advice genoemd omdat ik advies wil geven over goede voeding. Goede voeding, Good Food, is voor mij een basisvoeding met zo min mogelijke bewerkingen. De meeste voeding heeft wel wat bewerking nodig om het voor consumptie geschikt te maken, daar ontkom je simpelweg niet aan. Maar de winkels liggen tegenwoordig vol met allerlei producten waarvan je je kunt afvragen wat die nou nog met voeding te maken hebben. Producten met ingrediënten die je niet uit kunt spreken. Of producten met een hele waslijst aan ingrediënten. Meestal gaan deze trouwens samen, niet geheel toevallig. Die super bewerkte producten passen minder in de Good Food visie dan die pure, simpele basisproducten. Maar het gaat uiteindelijk natuurlijk om de balans, om het grote geheel. In het grote geheel past een of ander gek bewerkt product met rare chemische ingrediënten best wel eens, zo lang het maar niet je basis is.

Zomaar mijn dag!

Op deze zaterdag zul je wellicht een van mijn collega-diëtisten tegenkomen in de supermarkt, die je adviseert over gezondere keuzes die je zou kunnen maken. Mij tref je die dag niet aan in de supermarkt. Het initiatief om in de supermarkt te gaan staan is genomen door een organisatie die voeding promoot die niet binnen de Good Food visie valt. Producten met een logo erop, dat logo zegt dan dat dat ene product binnen die categorie gezonder is dan een ander vergelijkbaar product. Bijvoorbeeld knakworstjes met minder vet en minder zout. Of zoete yoghurt met minder suiker en minder vet. De theorie is dat deze producten gezonder zijn dan gewone knakworstjes of gewone zoete yoghurt. Deze theorie ondersteun ik niet, als je zoete yoghurt wilt eten dan eet je de zoete yoghurt die je lekker vindt. De Good Food versie: simpele naturel yoghurt met vers fruit erin, dat is nog veel gezonder binnen die categorie, maar daar staat zo’n logo niet op. Dus om die reden sta ik niet in de supermarkt over gezondere keuzes te praten, maar vier ik mijn eigen dag. Misschien zelfs zingend…

Posted in Bewust eten, Gezond eten | Comments Off on Hoera!

Say cheese!!

belegenKaas, je houdt ervan of je houdt er niet van. Ik hoorde gisteren nog de zin: “zonder kaas kan ik echt niet leven.” Dit hoorde ik bij mijn favoriete kaasboer op de biologische markt in Amsterdam Oost (elke woensdag op de C. van Eesterenlaan, tip!) waar ik stond te wachten op mijn pondje Onvergetelijk Belegen. Deze kaas doet zijn naam echt eer aan. Voor een kaasliefhebber dan… Ik kreeg recent de vraag of ik een stukje zou willen schrijven over kaas. Is kaas nou zo ongezond? Is 20+ of 30+ kaas nou zo veel gezonder dan 48+ kaas?

Vet

Eigenlijk zou dit blog over vet moeten gaan, omdat de vraag uiteindelijk daarover gaat. Maar dat is een zeer uitgebreid onderwerp waar anderen veel beter en diepgaander over kunnen schrijven dan ik. De meest recente inzichten maken inmiddels wel duidelijk dat vet lang niet zo ongezond is als voorheen werd gedacht. Vet levert meer kilocalorieën dan koolhydraten en eiwitten, dus de logische gedachte is dat vet hierdoor een dikmaker is, omdat het meer energie in per gram levert. Inmiddels is wel duidelijk dat vetten juist kunnen helpen bij het afvallen, omdat vette producten een betere verzadiging opleveren dan vetarme producten. Ook de link verzadigd vet – hart- en vaatziekten wordt langzaam maar zeker steeds meer ontkracht. Concreet betekent dit dat de angst voor vet, die nog bij veel mensen leeft, onterecht is. Dit betekent natuurlijk niet dat je je de hele dag moet volstoppen met vette happen, even for the record. Uiteindelijk gaat het om de balans in je voeding. Verzadigd vet past net zo goed in een gezond voedingspatroon als onverzadigd, zoals omega 3, 6 en 9, zolang het maar in evenwicht is.

Natrium

Natrium is een onderdeel van keukenzout. Natrium is een essentieel mineraal, dat heb je nodig. Echter, ook hier geldt dat het gaat om de balans. Naast natrium zijn er nog veel meer mineralen die je nodig hebt en zodra je structureel ergens te veel van binnenkrijgt ontstaat er een disbalans. Om te veel natrium binnen te krijgen hoef je weinig moeite te doen, want natrium zit van nature in elk voedingsmiddel, maar wordt aan bewerkte producten in ruime mate toegevoegd. Ook kaas is zeer rijk aan natrium. In Nederland is het huidige advies om niet meer dan 2400 mg natrium binnen te krijgen.

Back to the cheese

In onderstaande tabel heb ik calorieën, vet en natrium met elkaar vergeleken per 100 gram en per portie van 3 soorten kaas. Qua natrium levert het amper winst op, dus om minder zout uit kaas binnen te krijgen is er 1 optie: minder kaas eten. Qua energie levert het wel een verschil op, maar niet zo spectaculair veel, maximaal 28 kcal per portie. Dat is vergelijkbaar met een half chocoladekoekje. Het verschil in vet is groot, 20+ kaas heeft bijna 2/3 minder vet dan 48+ kaas, en ruim de helft minder verzadigd vet. Maar, de vraag is dus in hoeverre die 4 gram verzadigd vet uit kaas nou zo schadelijk voor je is.

Hypothetisch

Stel nou dat je, zoals veel mensen die ik dagelijks spreek, 20+ kaas eigenlijk niet zo lekker vindt. Maar ja, je denkt dat het beter voor je is dan volvette kaas. Dus tussen de middag knaag je verplicht een boterham met een plakje plastic kaas weg. Je beleeft er geen plezier aan, het verzadigt je niet, maar ja, het is zo gezond. Met een onbevredigd gevoel ga je de middag in. Na een uurtje of 2 wil je iets eten, nu wel iets lekkers hoor, want die lunch… nou ja… Je gaat op zoek en je vindt een pak chocoladekoekjes in de kast. Lekker! Kopje thee of koffie erbij en je neemt een koekje, 60 kcal, 3 gram vet, waarvan 2 gram verzadigd vet. Een koekje is geen koekje en je eet er misschien 2, 3, 4 of wel meer. Stel het zijn er 4, dan krijg je 240 kcal binnen, 12 gram vet en 8 gram verzadigd vet. Wat is dan je winst?

Hypothetisch 2

Stel je eet tussen de middag een boterham met 20 gram Onvergetelijk Belegen 48+ kaas. Dat smaakt heerlijk, je geniet van die heerlijke boterham met die romige zilte kaas erop. 4 gram verzadigd vet, 6 gram vet in totaal. Na je lunch voel je je goed, je hebt lekker gegeten en je voelt je verzadigd. In de loop van de middag wil je wat eten en drinken. Je zet een kop thee of koffie en je ziet een pak chocoladekoekjes in de kast. Ach, voor jou hoeft het nu niet zo nodig, je lunch was lekker en straks neem je nog een stuk watermeloen of ananas en dan ben je wel tevreden tot aan het avondeten. Wat is dan je winst? Natuurlijk, als je nu ook 4 chocoladekoekjes eet levert het niks op, dat is duidelijk.

Conclusie

De conclusie is duidelijk: kaas past prima in een gezond voedingspatroon, maar, zoals met alles: met mate. Volvette kaas is niet verplicht, evenmin als 20+ kaas. Het is uiteindelijk je eigen afweging of je liever 20+, 30+, 48+ of geen kaas eet.

 

Tabel

Per 100 gram

  Kilocalorieën Vet Verzadigd vet Natrium
Kaas 48+ 375 31 20 790
Kaas 30+ 300 19 13 726
Kaas 20+ 236 12 8 717

 

Per portie van 20 gram

  Kilocalorieën Vet Verzadigd vet Natrium
Kaas 48+ 75 6 4 158
Kaas 30+ 60 4 2,6 145
Kaas 20+ 47 2,4 1,6 143

 

Bron: Nevo online

 

PS: Hoe zorg je dat je vet-inname in balans is? Door naast je kaas ook noten te eten, en zaden en pitten. Door olijfolie te gebruiken in je salade, door regelmatig vette vis te eten.

Posted in Bewust eten, Vet | Comments Off on Say cheese!!